Tại thủ đô London hoa lệ, nơi những gã khổng lồ như Arsenal hay Chelsea thường xuyên chiếm trọn ánh hào quang, vẫn tồn tại một thực thể bóng đá mang nét quyến rũ riêng biệt, cổ kính và đầy kiên cường: Fulham Football Club. Là câu lạc bộ chuyên nghiệp lâu đời nhất của London, Fulham không chỉ là một đội bóng; họ là hiện thân của lịch sử bóng đá Anh, gắn liền với những kiến trúc di sản và những hành trình cảm xúc vươn ra biển lớn châu Âu.
Hành trình lịch sử CLB Fulham từ một đội bóng nhà thờ đến trận chung kết Europa League thần thánh là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của một CLB luôn biết cách đứng dậy sau mỗi thăng trầm. Bài viết này sẽ đưa bạn khám phá chi tiết dòng chảy lịch sử của Fulham qua hơn một thế kỷ đầy biến động.
Bảng tóm tắt các cột mốc lịch sử vĩ đại của Fulham
Dưới đây là những dấu ấn quan trọng nhất định hình nên bản sắc và vị thế của Fulham từ cuối thế kỷ 19 cho đến nay:
| Năm | Sự kiện và thành tựu nổi bật |
|---|---|
| 1879 | Thành lập với tên gọi Fulham St Andrew’s Church Sunday School F.C. |
| 1896 | Chính thức định cư tại thánh địa Craven Cottage bên bờ sông Thames. |
| 1959 | Kỷ nguyên thăng hạng rực rỡ dưới sự dẫn dắt của huyền thoại Johnny Haynes. |
| 1975 | Tiến vào trận chung kết Cúp FA lần duy nhất trong lịch sử CLB. |
| 1997 – 2001 | Cuộc cách mạng của tỷ phú Al-Fayed đưa Fulham từ giải hạng Ba lên Premier League. |
| 2010 | Viết nên kỳ tích khi lọt vào trận chung kết UEFA Europa League tại Hamburg. |
| 2022 – Nay | Xác lập sự ổn định tại Ngoại hạng Anh dưới triều đại Marco Silva. |
Chi tiết hành trình lịch sử CLB Fulham
Cội nguồn từ nhà thờ và ngôi nhà di sản Craven Cottage (1879–1949)
Tin tức từ bsport cho biết, câu chuyện của Fulham bắt đầu một cách giản dị vào năm 1879, do một nhóm tín đồ từ nhà thờ St. Andrew’s thành lập. Sau gần một thập kỷ thi đấu nghiệp dư, đội bóng chính thức mang tên Fulham F.C. vào năm 1888. Đây là thời kỳ bóng đá Anh bắt đầu chuyển mình sang chuyên nghiệp, và Fulham không nằm ngoài làn sóng đó.
Năm 1896 đánh dấu sự kiện mang tính biểu tượng nhất: đội bóng chuyển đến Craven Cottage. Mảnh đất này vốn là một nhà nghỉ săn bắn cũ, nhưng nhờ bàn tay của kiến trúc sư Archibald Leitch, nó đã trở thành một trong những sân vận động đẹp nhất thế giới. Với khán đài bằng gạch đỏ và gian nhà Pavilion độc đáo, Craven Cottage ngày nay đã được xếp hạng di sản cấp II của Vương quốc Anh.
Trong những năm đầu thế kỷ 20, Fulham khẳng định vị thế tại Southern League với hai chức vô địch liên tiếp (1906, 1907) trước khi được bầu chọn vào Football League. Dù chủ yếu thi đấu ở giải hạng Hai, CLB đã xây dựng được một cộng đồng người hâm mộ trung thành và bản sắc “đội bóng láng giềng” thân thiện.
Thời đại của “Nhạc trưởng” Johnny Haynes (1950–1970)
Nếu phải chọn một cái tên đại diện cho linh hồn của Fulham, đó chắc chắn là Johnny Haynes. Được mệnh danh là “The Maestro”, Haynes không chỉ là cầu thủ vĩ đại nhất lịch sử CLB mà còn là một tượng đài của bóng đá Anh. Ông là cầu thủ đầu tiên tại xứ sương mù nhận mức lương 100 bảng/tuần – một con số gây sốc vào năm 1961.
Dưới sự điều tiết bóng thiên tài của Haynes, Fulham thăng hạng lên giải đấu cao nhất (First Division) vào năm 1959 và có gần một thập kỷ trụ vững tại đây. Haynes đã cống hiến trọn đời cho màu áo trắng, từ chối mọi lời mời hấp dẫn từ các đại gia khác để ở lại với sân Craven Cottage.
Di sản của ông lớn đến mức Pelé từng ca ngợi Haynes là “người chuyền bóng giỏi nhất tôi từng thấy”. Cho đến nay, khán đài mang tên ông tại Craven Cottage vẫn luôn là nơi vang vọng những bài ca ca ngợi người đội trưởng mẫu mực này.
Bản hùng ca Wembley 1975 và những nốt trầm suy thoái (1970–1997)
Sau khi Haynes giải nghệ, Fulham rơi vào giai đoạn khó khăn nhưng lại bất ngờ tạo nên một trong những cú sốc lớn nhất lịch sử Cúp FA vào năm 1975. Dù chỉ là một đội bóng ở giải hạng Hai, Fulham đã lầm lũi tiến vào đến trận chung kết tại Wembley.
Đội hình năm đó cực kỳ đặc biệt với sự góp mặt của nhà vô địch thế giới 1966 – Bobby Moore. Sự xuất hiện của huyền thoại này trong những năm cuối sự nghiệp đã mang lại sự tự tin cực lớn cho đội bóng. Tuy nhiên, trước một West Ham mạnh mẽ, Fulham đã để thua 0-2. Dù thất bại, nhưng việc một đội bóng hạng dưới vào đến chung kết FA Cup vẫn là cột mốc đáng tự hào của người dân Tây London.
Thập niên 80 và đầu 90 là thời kỳ đen tối khi CLB liên tục xuống hạng, thậm chí có lúc rơi xuống giải hạng Tư và đối mặt với nguy cơ phá sản. Tương lai của sân Craven Cottage từng bị đe dọa bởi các nhà phát triển bất động sản, nhưng tinh thần của các cổ động viên đã giúp đội bóng tồn tại qua những giờ phút ngặt nghèo nhất.
Cuộc cách mạng Al-Fayed và tham vọng Premier League (1997–2013)
Tháng 5/1997, vận mệnh Fulham thay đổi vĩnh viễn khi tỷ phú Mohamed Al-Fayed mua lại CLB. Với tuyên bố sẽ đưa Fulham trở thành “Manchester United của miền Nam”, ông đã đổ vào đội bóng hàng triệu bảng. Sự xuất hiện của những nhà cầm quân lừng lẫy như Kevin Keegan và Jean Tigana đã biến Fulham thành một cỗ máy chiến thắng.
Chỉ trong 4 năm, Fulham thực hiện cú nhảy vọt từ giải hạng Ba lên Premier League. Mùa giải 2000-2001, họ thống trị giải hạng Nhất với 101 điểm, ghi dấu ấn bằng lối chơi tấn công hoa mỹ dưới sự dẫn dắt của Tigana và những ngôi sao như Louis Saha.
Fulham sau đó đã trải qua 13 mùa giải liên tiếp tại Premier League, khẳng định vị thế là một “khúc xương khó nuốt” đối với bất kỳ ông lớn nào. Đây là giai đoạn thịnh vượng nhất về mặt tài chính và tầm vóc quốc tế của câu lạc bộ.
Kỳ tích Europa League 2010: Giấc mơ Hamburg dang dở
Theo tìm hiểu của những người từng đăng ký bsport, chương huy hoàng nhất trong lịch sử hiện đại của Fulham diễn ra vào mùa giải 2009-2010 dưới bàn tay của chiến lược gia lão luyện Roy Hodgson. Không ai tin rằng một đội bóng trung bình tại Anh có thể làm nên chuyện ở châu Âu, nhưng Fulham đã chứng minh điều ngược lại.
Hành trình của họ giống như một bộ phim hành động, với đỉnh điểm là cuộc lội ngược dòng không tưởng trước Juventus. Sau khi thua 1-3 ở lượt đi, Fulham đã hủy diệt gã khổng lồ nước Ý 4-1 tại Craven Cottage trong một đêm huyền diệu. Tiếp đó, họ vượt qua Wolfsburg và Hamburg để tiến vào trận chung kết gặp Atlético Madrid.
Tại Hamburg, Fulham đã chiến đấu kiên cường đến tận những phút cuối của hiệp phụ thứ hai trước khi gục ngã bởi bàn thắng của Diego Forlán. Dù chỉ giành ngôi Á quân, nhưng tinh thần quả cảm của Fulham năm đó đã chiếm trọn trái tim của giới mộ điệu toàn cầu.
Kỷ nguyên Shahid Khan và sự hồi sinh cùng Marco Silva (2013–Nay)
Năm 2013, doanh nhân Shahid Khan tiếp quản CLB. Sau vài năm loay hoay với “vòng xoáy” thăng hạng và xuống hạng liên tục (yo-yo club), Fulham cuối cùng đã tìm thấy sự ổn định dưới thời Marco Silva. Chiến lược gia người Bồ Đào Nha đã xây dựng một lối chơi hiện đại, pressing tầm cao và cực kỳ hiệu quả.
Sau khi vô địch Championship mùa 2021-22, Fulham không còn là “kẻ lót đường” khi trở lại Premier League. Tính đến đầu năm 2026, đội bóng đang là một thế lực ở nửa trên bảng xếp hạng, cạnh tranh sòng phẳng cho các suất dự cúp châu Âu. Việc đầu tư nâng cấp khán đài Riverside Stand cũng cho thấy tham vọng dài hạn của Shahid Khan trong việc biến Fulham thành một biểu tượng của sự sang trọng và thành công tại London.
Bản sắc văn hóa và những kình địch tại Tây London
Fulham không chỉ là bóng đá; đó là một phong cách sống. Biệt danh “The Cottagers” thể hiện sự gắn bó mật thiết với sân nhà. Trong khi đó, bộ trang phục trắng tinh khôi đã mang lại cho họ cái tên “The Whites”.
Về đối đầu, trận derby hấp dẫn nhất của Fulham chính là cuộc đụng độ với Chelsea trong trận “SW6 Derby”. Dù có sự chênh lệch về danh hiệu, nhưng các trận đấu giữa hai đội luôn diễn ra rực lửa do khoảng cách giữa hai sân vận động chỉ hơn 1 dặm. Ngoài ra, những cuộc đối đầu với QPR hay Brentford cũng luôn là tâm điểm của niềm tự hào khu vực Tây London.
Thông tin tổng quát về câu lạc bộ Fulham
- Tên đầy đủ: Fulham Football Club
- Biệt danh: The Cottagers, The Whites
- Năm thành lập: 1879
- Sân vận động: Craven Cottage (Sức chứa hiện tại ~25.700 chỗ)
- Linh vật: Billy the Badger (Chú lửng Billy)
- Chủ sở hữu: Shahid Khan
- Danh hiệu tiêu biểu:
- Á quân UEFA Europa League (2010)
- Á quân FA Cup (1975)
- Vô địch UEFA Intertoto Cup (2002)
- Vô địch Championship (2000–01, 2021–22)
Lịch sử CLB Fulham là một bản nhạc đầy nhịp điệu, có những nốt trầm đau đớn và những nốt cao chót vót đầy kiêu hãnh. Với tư cách là đội bóng lâu đời nhất London, Fulham mang trên mình trọng trách bảo tồn những giá trị truyền thống của bóng đá Anh giữa dòng chảy thương mại hóa. Với một Craven Cottage đang ngày càng hiện đại và một đội hình đầy khát khao, tương lai của “Những quả anh đào trắng” (The Whites) đang rực rỡ hơn bao giờ hết.
